Impedantie

Impedantie is een specificatie die al wat meer vertelt over een hoofdtelefoon. Je kunt het beschouwen als de elektrische weerstand die een hoofdtelefoon heeft als er een wisselstroom (dus het audiosignaal) door wordt gestuurd.

Een hoge impedantie is meestal het gevolg van meer spoelen in de voice-coil, wat meestal een betere controle geeft. Impedantie geeft je een idee van wat er nodig is aan versterkerzijde om de hoofdtelefoon op een goede manier en volume aan te drijven.

Je hebt hoofdtelefoons van 16 ohm (vaak mobiele) die hierdoor beter samenwerken met mobiele toestellen (die een weinig krachtige versterker hebben), naast hifi-hoofdtelefoons van 300 of 600 ohm. Om die laatste groep luid te laten spelen, heb je in veel gevallen een aparte versterker nodig.

 


Maar om het volledige plaatje te kennen, moet je eveneens kijken naar de gevoeligheid uitgedrukt in dB SPL / mV, of hoeveel volume je kunt verwachten bij een bepaalde voltage. Dat is handig, omdat bij hoofdtelefoonversterkers je vaak kunt ontdekken wat welke de maximale voltage is dat naar buiten wordt gestuurd.

Wat je dan weer zelden te weten komt, is de uitgangsimpedantie van de versterker. Voor technische reden zou die idealiter 1/8ste van de impedantie van je hoofdtelefoon moeten zijn. Een van de belangrijkste redenen waarom de uitgangsimpedantie van de versterker
niet te hoog mag zijn, is dat anders de afwijkingen op de frequentierespons (lees: vervorming) toenemen.

Dit is waarom dezelfde koptelefoon veel beter kan klinken via een hoofdtelefoonversterker dan als je hem aansluit op de hoofdtelefoonuitgang van een stereoversterker. Los van het feit dat er bij veel speakerversterkers maar minimale aandacht aan het hoofdtelefoonuitgang is besteed, is vaak ook de uitgangsimpedantie bij hifi-versterkers zeer hoog.

Sluit een hoofdtelefoon van pakweg 32 ohm op de hoofdtelefoonversterker een klassieke versterker aan en de kans op ongewenste vervorming is groot. Er zijn natuurlijk wél fabrikanten die bij de bouw van hun hifi-versterkers aandacht besteden aan het hoofdtelefoonluik.

Standalone versterkers

Een lage uitgangsimpedantie en een hogere vermogen zijn redenen om te kijken naar een hoofdtelefoonversterker. Wil je bijvoorbeeld een Sennheiser HD650 aandrijven (300 ohm en ongeveer 2 volt RMS vereist), dan kom je in problemen met een smartphone die slechts 0,5 V uitstuurt.
 



Een aparte versterker toevoegen is dan een echte aanrader. Toestellen die uitsluitend versterken zijn bijna altijd enkel voor thuisgebruik bedoeld. Ze zijn te herkennen aan het feit dat ze enkel een analoge ingang hebben, geen digitale inputs of USB. Een betere hoofdtelefoonversterker heeft eveneens een knop om de output aan te passen aan de impedantie van de hoofdtelefoon (gain of demping).

De voordelen van een DAC

Tegenwoordig hebben de meeste hoofdtelefoonversterkers eveneens een DAC geïntegreerd, wat zich uit in heel wat meer aansluitmogelijkheden op digitaal vlak. Zo’n combitoestel levert zeker een meerwaarde als je met een betere hoofdtelefoon wil luisteren naar je smartphone, want bij mobiele toestellen laat de DAC-implementatie vaak te wensen over.

Je kiest dan wel best voor een model met ingebouwde batterij, zoals een Oppo HA-2 of Denon DA-10. Ook een merk als FiiO heeft goede toestellen die helemaal niet duur zijn.
 



Ook als je een computer als bron gebruikt, is een DAC/ versterker een interessante keuze. Het klinkt vaak beter dan wat de computerfabrikant voorzag (de uitgang op veel pc’s zoemt vanwege de aanwezigheid van veel elektronica op een bescheiden oppervlakte) én
dankzij een DAC kun je desgewenst hi-resaudiomateriaal afspelen.

Experimenteer bij het aansluiten van de DAC op de pc met koppelingen via USB en via optisch. Voor beide aansluitmethodes zijn er voor- en tegenstanders. Vaak zijn er qua geluidskwaliteit en hi-resmogelijkheden verschillen tussen optisch en USB, zelfs op hetzelfde toestel.

Bij een DAC/versterker kan je doorgaans rekenen op heel wat extra’s, zoals filters om de klank naar eigen smaak wat te tunen, en de optie om de DAC te gebruiken als voorversterker naar een speakerversterker toe.
 


Versterker/DAC’s vind je in alle prijsklasses, gaande van betaalbare apparaten (zoals de Denon DA-300USB of Onkyo HA-200) over middenklassers (zoals de
Chord Mojo, Marantz HD-DAC1 of Pioneer U-05) tot highend (zoals de Sennheiser HD-DVD800, Phonitor x, Oppo HA-1 of Simaudio Moon NEO 430 HA).

Wie naar het midden- en topsegment kijkt, zal prompt ook merken ontdekken die exclusief rond headphones werken. Namen als Bakoon, Bryston, Lake People en Shiit hebben een enorme reputatie onder hoofdtelefoonfans, terwijl ze bij het grotere hifi-publiek quasi onbekend zijn. 

gerelateerde items