Om de zes luidsprekers van een 5.1-opstelling correct op elkaar af te stemmen, moet je geen audio-expert zijn. Gewoon de automatische kalibratiefunctie gebruiken volstaat voor een goede basis.

Nadat we in het eerste deel van deze workshop de ingangen van onze av-receiver correct hebben afgesteld, nemen we dit keer het audioluik onder de loep.

Audio is een erg ingewikkeld vakdomein. Om het geluid te horen dat je wil horen, moet er rekening gehouden worden met onnoemlijk veel factoren. Niet alleen de karakteristieken van je versterker en luidsprekers zijn van belang, maar ook de omgeving waarin de luidsprekers staan opgesteld. Dat is makkelijk te begrijpen als we je vertellen dat geluid in heel de ruimte weerkaatst en geabsorbeerd wordt.

Ruimtelijk inzicht
Klap gewoon even in je handen in een lege kamer en je weet wat we bedoelen met 'reflecties'. Het typische droge, holle echo-effect dat je in zo’n kamer hoort, willen we natuurlijk kost wat kost vermijden. Sommige materialen zoals gordijnen hebben dan weer een sterk absorberend vermogen en weerkaatsen haast geen geluid. De aankleding van een ruimte heeft dus een grote invloed op de weergavekarakteristiek.

Als een ruimte te veel geluid absorbeert, zal je alleen de geluidsgolven horen die rechtstreeks op jou afkomen. Een boekenkast, met zijn typische oneffen oppervlak omdat niet alle boeken even diep zijn, werkt dan weer als een diffusor. Die reflecteert geluid, maar dan in alle richtingen, in tegenstelling tot bijvoorbeeld een naakte muur die geluid maar in één richting reflecteert.

De juiste timing
Voor een surround-opstelling komt er nog een probleem bij: de onderlinge afstand van de luidsprekers tot de luisteraar. Om het juiste geluidseffect op het juiste moment te horen, moet de av-receiver de afstand van de luidspreker tot de luisteraar kennen. Anders kan het er wel eens op lijken dat bepaalde effecten te vroeg of te laat te horen zijn, in vergelijking met wat er op het scherm gebeurt.

Voor een 5.1- of 7.1-opstelling is het bijna onmogelijk om alles correct af te regelen met de hand, zeker als je ook nog rekening wil houden met meer dan één luisteraar. Fabrikanten van av-receivers hebben dat goed begrepen en bouwen tegenwoordig vaak een automatisch kalibratiesysteem in.

Als voorbeeld leiden we je door de automatische kalibratie van de Onkyo TX-SR606 die we ook in de eerste workshop gebruikten. Op een klein half uurtje tijd stel je daarmee alle benodigde parameters goed in. Jaag wel eerst even iedereen de kamer uit, want je moet deze kalibratie met zo weinig mogelijk omgevingsgeluiden verrichten.